Altijd was al bekend dat Henk van der Laan dienstplichtig militair was, opgeroepen ten tijde van de mobilisatietijd en op een of andere manier betrokken was bij de gevechten in de meidagen van 1940. Vanuit de overlevering werd dan De Grebbeberg en de Moerdijkbrug genoemd voor wat betreft die meidagen. Dat lijkt niet erg aannemelijk dat Henk betrokken was op beide fronten binnen zo’n korte tijd.
Een speurtocht op internet leverde via het ministerie van defensie zijn “dienstplichtkaart” op:
 |
 |
De dienstplichtkaart van Henk van der Laan
Het komt erop neer dat Henk zijn dienstplicht van 5 maanden aanving op 1 juni 1926 bij het Regiment Vestingartillerie. In 1927 werd hij overgeplaatst naar het 1e Regiment Veldartillerie en in 1928 naar het 4e Regiment Infanterie. Henk werd in 1929 en in 1931 opgeroepen voor herhaling voordat hij op 25 augustus 1939 onder de wapenen moest komen wegens mobilisatie.
Via de internet-site grebbeberg.nl bleek het 4e Regiment Infanterie gelegerd te zijn in de Morspoortkazerne te leiden. Ten tijde van gevechten was dan de bestemming o.a. het vliegveld Valkenburg. Een regio dat in het geheel niet strookte met bestemming Grebbeberg of Moerdijkbrug. Via de site mmm bleek vanuit het 4e Regiment onder meer het 15e Regiment te zijn ontstaan. Dit regiment had tot taak een deel van de Grebbeberg te verdedigen, mogelijk het zuidelijk deel. Toen ook nog vanuit onze familie de melding kwam dat Henk bij een familie in Jutphaas was ingekwartierd (en dat na de oorlog nog regelmatig contact was met deze Jutphase familie) bevestigt dat de bestemming van Henk De Grebbeberg moet zijn geweest. Volgens dezelfde familieleden zou Henk veel geluk gehad hebben met zijn relatief rustige specifieke plek op De Grebbeberg.
Er bestaan een 15-tal foto's van de diensttijd van Henk van der Laan. Het is echter onduidelijk waar en wanneer en in welke kazerne deze foto's zijn genomen. Ook lijkt Henk niet op alle foto's even oud te zijn, de foto’s zijn dus over een langere periode genomen.
Een bezoek aan het Bezoekerscentrum Grebbelinie in maart 2019 heeft na een gesprek met een van de vrijwilligers een en ander opgeleverd. Het feit dat hij ingekwartierd was bij een gezin in Jutphaas bevestigt inderdaad dat hij in de mobilisatietijd (aug 1939-mei 1940) gediend heeft aan de Grebbelinie. Daarbij is Henk op een laat moment overgeplaatst van infanterie naar artillerie omdat het leger een tekort had aan artilleristen en Henk reeds een opleiding had genoten in de artillerie. Hij diende daarbij hoogstwaarschijnlijk in het IIe of IVe Legerkorps. Deze mutatie heeft echter door tijdgebrek nooit de bovengenoemde dienstplichtkaart bereikt.
Tijdens bovengenoemde periode had Henk van der Laan zijn vrouw en drie kinderen in grote onzekerheid achter moeten laten. Los van de emotionele gevolgen was er ook economische schade omdat de melkwijk geen inkomen voortbracht voor het gezin. Gelukkig was Joop Stet (zoon van Reinier Stet en Marie Steeman) bereid om de werkzaamheden in de melkwijk waar te nemen. Zijn broer Jan stond hem in drukke periodes bij. Of Henk naast zijn wedde nog een vorm van compensatie kreeg van de overheid wegens inkomensderving is niet bekend.
